ဟောင်ကောင်မီဒီယာလုပ်ငန်းရှင်နှင့် မြို့တော်၏ အထင်ရှားဆုံး ဒီမိုကရေစီအရေး တက်ကြွလှုပ်ရှားသူ ဂျင်မီလိုင်အား ဖေဖော်ဝါရီ ၉ ရက်တွင် တရားရုံးက နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေး ဥပဒေဖြင့် ထောင်ဒဏ် နှစ် ၂၀ ချမှတ်လိုက်သည်။
ရပ်ဆိုင်းသွားပြီဖြစ်သော ဟောင်ကောင် Apple Daily သတင်းစာ တည်ထောင်သူအပေါ် ချမှတ်လိုက်သည့် စီရင်ချက်သည် နှစ်နှစ်ကျော်ကြာမြင့်ခဲ့သော အမှုစစ်ဆေးမှုကို အဆုံးသတ်စေခဲ့ပြီး အသက် ၇၈ နှစ်အရွယ်ရှိပြီဖြစ်သည့် ၎င်းသည် ယခုအခါ အကျဉ်းထောင်အတွင်း ငါးနှစ်ကျော်ကြာ နေထိုင်ခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။
“ဂျင်မီလိုင်သည် စွဲချက်တင်ထားသည့် ပူးပေါင်းကြံစည်မှု သုံးခုစလုံးတွင် နောက်ကွယ်မှ အဓိက ကြိုးကိုင်သူဖြစ်သည်မှာ သံသယဖြစ်ဖွယ်မရှိသဖြင့် ၎င်းအား ပိုမိုပြင်းထန်သော ပြစ်ဒဏ်ချမှတ်ရန် ထိုက်တန်သည်” ဟု တရားသူကြီးများ၏ ဆုံးဖြတ်ချက် ရှင်းလင်းချက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။
ဂျင်မီလိုင်သည် အမေရိကန်နှင့် အခြားနိုင်ငံများထံမှ တရုတ်နှင့် ဟောင်ကောင်အာဏာပိုင်များအပေါ် ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုများ၊ ပိတ်ဆို့ဟန့်တားမှုများနှင့် အခြားသော ရန်လိုသည့် လုပ်ရပ်များ ပြုလုပ်ရန် တောင်းဆိုခဲ့သည်ဟူသော တရားလိုဘက်မှ တင်ပြချက်များကိုလည်း ၎င်းတို့က ကိုးကားခဲ့သည်။
ဟောင်ကောင် အမျိုးသားလုံခြုံရေးဥပဒေအရ အကျဉ်းသား၏ ကောင်းမွန်သော အမူအကျင့်ကြောင့် ပြစ်ဒဏ်လျှော့ပေါ့ခွင့်ကို မရရှိဟု ယူဆပါက နှစ် ၂၀ ပြစ်ဒဏ်ကြောင့် ဂျင်မီလိုင်သည် အစောဆုံး ၂၀၄၄ ခုနှစ်တွင်မှ လွတ်မြောက်နိုင်မည်ဖြစ်ပြီး ထိုအချိန်တွင် ၎င်း၏ အသက်မှာ ၉၆ နှစ် ရှိမည်ဖြစ်သည်။
ဂျင်မီလိုင်သည် ယခုစီရင်ချက်အပေါ် ၂၈ ရက်အတွင်း အယူခံဝင်နိုင်သည်။
ယခုစီရင်ချက်ချမှတ်မှုသည် “ဟောင်ကောင်ရှိ သတင်းလွတ်လပ်ခွင့်ကို အခေါင်းထဲထည့်၍ နောက်ဆုံးသံမှို ရိုက်နှက်လိုက်ခြင်းပင် ဖြစ်သည်” ဟု သတင်းသမားများ ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရေး ကော်မတီ (CPJ) ၏ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ် ဂျိုဒီ ဂင်းစ်ဘတ်က ပြောကြားခဲ့သည်။
“ကမ္ဘာပေါ်ရှိ မည်သည့်နေရာတွင်မဆို သတင်းလွတ်လပ်ခွင့်ကို လေးစားစေလိုပါက ဂျင်မီလိုင် လွတ်မြောက်လာရေးအတွက် နိုင်ငံတကာ အသိုက်အဝန်းအနေဖြင့် ဖိအားများကို မြှင့်တင်ဆောင်ရွက်ရမည်ဖြစ်သည်” ဟု ၎င်းက တောင်းဆိုသည်။
၂၀၂၅ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလတွင် ဂျင်မီလိုင်အား နိုင်ငံခြားအင်အားစုများနှင့် ပူးပေါင်းကြံစည်မှု နှစ်ခုနှင့် အစိုးရဆန့်ကျင်ရေး လှုံ့ဆော်စာပေများ ထုတ်ဝေရန် ပူးပေါင်းကြံစည်မှု တစ်ခုတို့ဖြင့် အပြစ်ရှိကြောင်း ဆုံးဖြတ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး ၎င်းကမူ စွဲချက်အားလုံးကို ငြင်းဆိုခဲ့သည်။
လျှောက်လဲချက်တွင် ဂျင်မီလိုင်၏ ရှေ့နေဖြစ်သူ ရောဘတ်ပန်းက အမှုသည်၏ အသက်အရွယ်ကြီးရင့်မှုနှင့် ကျန်းမာရေးချို့တဲ့မှုအပေါ် အခြေခံ၍ ပြစ်ဒဏ်လျှော့ပေါ့ပေးရန် တောင်းဆိုခဲ့သည်။
ဂျင်မီလိုင်သည် သွေးတိုး၊ ဆီးချို၊ အတွင်းတိမ်နှင့် မျက်စိသွေးကြောပိတ်ဆို့မှုတို့ ခံစားနေရသည်။
သို့သော် ဟောင်ကောင်ရဲတပ်ဖွဲ့၏ အမျိုးသားလုံခြုံရေးဌာနကမူ ဂျင်မီလိုင်၏ ကျန်းမာရေး ချို့တဲ့သည်ဆိုခြင်းမှာ “လွန်ကဲစွာ ပြောဆိုထားခြင်း” ဖြစ်ပြီး ယခုပြစ်ဒဏ်သည် ၎င်းကျူးလွန်သည့် ပြစ်မှုများအတွက် “သင့်လျော်သည်” ဟု ဖေဖော်ဝါရီ ၉ ရက်တွင် တုံ့ပြန်ခဲ့သည်။
ဂျင်မီလိုင်နှင့်အတူ တက်ကြွလှုပ်ရှားသူ အန်ဒီလီ၊ ဥပဒေအထောက်အကူပြုအရာရှိ ချန်ဆီဝါ နှင့် Apple Daily အမှုဆောင်ဟောင်း ခြောက်ဦးဖြစ်သည့် ထုတ်ဝေသူ ချောင်ကမ်ဟုမ်း၊ ဒုတိယထုတ်ဝေသူ ချန်ပွီမန်း၊ အယ်ဒီတာချုပ် ရိုင်ယန်လော၊ အမှုဆောင်အယ်ဒီတာချုပ် လမ်မန်ချုန်း နှင့် အယ်ဒီတာအဖွဲ့ဝင်များဖြစ်သော ဖုန်းဝေကောင်း နှင့် ယောင်ချန်ကီး တို့ကိုလည်း ၎င်းတို့အဖွဲ့အား ထောင်ဒဏ် ၆ နှစ်နှင့် ၉ လမှ ၁၀ နှစ်အထိ အသီးသီး ချမှတ်ခဲ့သည်။
ဧပြီလတွင် ဘေဂျင်းသို့ သွားရောက်ရန် ရှိနေသည့် အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရန့်က ဂျင်မီလိုင်အား ပြန်လွှတ်ပေးရန် တရုတ်ခေါင်းဆောင် ရှီကျင့်ဖျင်ကို တိုက်တွန်းထားကြောင်း ပြောကြားခဲ့သလို၊ ဗြိတိန်ဝန်ကြီးချုပ် ကီယာ စတာမာကလည်း ယခုကိစ္စကို သမ္မတရှီနှင့် ဆွေးနွေးခဲ့ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။
ဥရောပပါလီမန်ကမူ ဟောင်ကောင်၏ လွတ်လပ်ခွင့်များကို နှိမ်နင်းမှုနှင့် လူ့အခွင့်အရေး ချိုးဖောက်မှုများအဖြစ် ဖော်ပြကာ ဟောင်ကောင်အုပ်ချုပ်ရေးမှူး ဂျွန်လီနှင့် အခြားအရာရှိများအပေါ် ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုများ ပြုလုပ်မည်ဟု ခြိမ်းခြောက်ထားသည်။
တရုတ်ပြည်မကြီးနှင့် ဟောင်ကောင်အာဏာပိုင်များကမူ ဥရောပပါလီမန်၏ ခြိမ်းခြောက်မှုများကို “ယုတ်ညံ့သော နိုင်ငံရေးလှည့်ကွက်” အဖြစ် ရှုတ်ချခဲ့ကြပြီး ဂျင်မီလိုင်သည် တရားမျှတသော စစ်ဆေးမှုကို ရရှိခဲ့သည်ဟု အခိုင်အမာ ပြောကြားခဲ့သည်။ ဟောင်ကောင် တရားသူကြီးချုပ် အင်ဒရူးချောင်က ဂျင်မီလိုင်၏ သားသမီးများက နိုင်ငံခြားအစိုးရများနှင့် နိုင်ငံတကာ လူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့အစည်းများထံ အကူအညီတောင်းခံမှုအပြီးတွင် ဂျင်မီလိုင်အား ပြန်လွှတ်ပေးရန် တောင်းဆိုမှုများသည် “ဥပဒေစိုးမိုးရေး၏ အနှစ်သာရကို တိုက်ခိုက်ခြင်းပင်ဖြစ်သည်” ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။
ဂျင်မီလိုင်သည် ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် ဒီဇင်ဘာလကတည်းက အကျဉ်းထောင်အတွင်း ဆက်တိုက်နီးပါး ထိန်းသိမ်းခံထားရခြင်း ဖြစ်သည်။ ၎င်း၏ အမှုစစ်ဆေးမှုကို ၂၀၂၃ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၁၈ ရက်တွင် စတင်ခဲ့ပြီး မူလသတ်မှတ်ထားသော ရက်ပေါင်း ၈၀ ထက် နှစ်ဆနီးပါးပို၍ ၁၅၆ ရက်တိုင်တိုင် ကြာမြင့်ခဲ့သည်။