ထိုင်းနှင့် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး သဘောတူညီပြီးနောက် အမေရိကန်သမ္မတက ကမ္ဘောဒီးယားအပေါ် လက်နက်မရောင်းရန် ပိတ်ဆို့မှု ရုပ်သိမ်း

ကမ္ဘောဒီးယားနှင့် အိမ်နီးချင်း ထိုင်းနိုင်ငံတို့အကြား အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး သဘောတူညီချက် လက်မှတ်ရေးထိုးခြင်းကို ပြီးခဲ့သည့် သီတင်းပတ်အတွင်းက စီစဉ်ဆောင်ရွက်ပေးပြီးနောက် အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်လ် ထရန့်က နိုဝင်ဘာလ ၆ ရက်တွင် ကမ္ဘောဒီးယားအပေါ် ကာကွယ်ရေးဆိုင်ရာ ကုန်သွယ်ရေး ပိတ်ဆို့မှုကို ရုပ်သိမ်းပေးလိုက်သည်။

သမ္မတဟောင်း ဂျိုး ဘိုင်ဒင် အစိုးရလက်ထက် ၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် တရုတ်စစ်တပ်၏ ဩဇာလွှမ်းမိုးမှု တိုးပွားလာခြင်း၊ လူ့အခွင့်အရေးနှင့် စွပ်စွဲခံထားရသော အဂတိလိုက်စားမှုများကို ကိုးကား၍ ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံအပေါ် လက်နက်တင်ပို့မှု ပိတ်ပင်ချက်ကို ချမှတ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။

ထိုင်းနှင့် ကမ္ဘောဒီးယား နှစ်နိုင်ငံအား ဇူလိုင်လတွင် စတင်ခဲ့သော ၎င်းတို့၏ နယ်စပ်တိုက်ပွဲများကို ပြေလည်စေရန် ထရန့်က အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးကို ညှိနှိုင်းဆောင်ရွက်ပေးခဲ့သည်။

အမေရိကန် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မာကို ရူဘီယိုက ကမ္ဘောဒီးယားအပေါ် ကန့်သတ်ချက်များကို ရုပ်သိမ်းလိုက်ကြောင်း ဖက်ဒရယ်မှတ်တမ်း (Federal Register) မှ ထုတ်ပြန်ချက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။

“ကမ္ဘောဒီးယား၏ ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် လုံခြုံရေးအတွက် ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှုများ၊ ကာကွယ်ရေး ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုနှင့် နိုင်ငံဖြတ်ကျော် ရာဇဝတ်မှုများကို တိုက်ဖျက်ရာတွင် အမေရိကန်နှင့် ဆက်ဆံရေး ပြန်လည်စတင်ခြင်းတို့အပေါ် အခြေခံ၍ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးသည် ကမ္ဘောဒီးယားနှင့် ကာကွယ်ရေးဆိုင်ရာ ကုန်သွယ်ရေး ပိတ်ဆို့မှုကို ရုပ်သိမ်းရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်” ဟု ထိုထုတ်ပြန်ချက်တွင် ပါရှိသည်။

ကမ္ဘောဒီးယားသို့ လက်နက်ရောင်းချခြင်းကို ယခုအခါ တစ်ဆင့်ချင်း ခွင့်ပြုပေးမည်ဖြစ်ပြီး သက်ဆိုင်ရာ စံနှုန်းများနှင့် ကိုက်ညီရမည်ဖြစ်ကြောင်း ထုတ်ပြန်ချက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။

ကမ္ဘောဒီးယားရှိ တရုတ်စစ်ရေးဩဇာ လွှမ်းမိုးမှုအပေါ် အမေရိကန်၏ စိုးရိမ်ပူပန်မှုများ ဖြေရှင်းပြီးပြီလားဆိုသည်မှာ ရှင်းလင်းမှုမရှိသေးပေ။

အမေရိကန် အရာရှိများသည် တရုတ်နိုင်ငံ၏ ရီအမ် ရေတပ်အခြေစိုက်စခန်း (Ream Naval Base) ချဲ့ထွင်မှုအပေါ် နှစ်ပေါင်းများစွာ စိုးရိမ်မှုများ ထုတ်ဖော်ခဲ့ကြပြီး၊ ယင်းအခြေစိုက်စခန်းသည် တရုတ်နိုင်ငံအား အငြင်းပွားဖွယ်ရာ တောင်တရုတ်ပင်လယ်ရေပိုင်နက်အနီးတွင် စစ်စခန်းတစ်ခု ရရှိစေနိုင်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။

ယခုဆုံးဖြတ်ချက်သည် ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး ပိထ် ဟက်ဂ်စက်သ်က အောက်တိုဘာ ၃၁ ရက်က မလေးရှား၌ ကမ္ဘောဒီးယား ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး တိယာ ဆိုင်ဟာနှင့် တွေ့ဆုံပြီးနောက် “ကမ္ဘောဒီးယားနှင့် အမေရိကန်တို့၏ ထိပ်တန်း နှစ်နိုင်ငံ စစ်ရေးလေ့ကျင့်မှု ကို ပြန်လည်စတင်ရန် သဘောတူခဲ့သည်” ဟု ပြောကြားခဲ့ပြီးနောက် ထွက်ပေါ်လာခြင်း ဖြစ်သည်။

ထရန့်သည် ယခုအပတ် အစောပိုင်းက မလေးရှား၌ ထိုင်းနှင့် ကမ္ဘောဒီးယားတို့အကြား ယခင် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးအပေါ် တိုးချဲ့ထားသော အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး သဘောတူညီချက် လက်မှတ်ရေးထိုးပွဲသို့ တက်ရောက်ခဲ့သည်။

ထိုသဘောတူညီချက်သည် ဆယ်စုနှစ်တစ်ခုကျော်အတွင်း ထိုင်းနှင့် ကမ္ဘောဒီးယားတို့အကြား အပြင်းထန်ဆုံး တိုက်ပွဲများကို အဆုံးသတ်ရန် ကြိုးပမ်းရာတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော အကျပ်အတည်းကို သမ္မတထရန့်၏ ဖုန်းခေါ်ဆိုမှုက ဖြေရှင်းပေးပြီးနောက် ပေါ်ပေါက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။ အဆိုပါ တိုက်ပွဲများကြောင့် စစ်သား ဒါဇင်ပေါင်းများစွာ သေဆုံးခဲ့ပြီး အရပ်သား ထောင်ပေါင်းများစွာ အိုးအိမ်စွန့်ခွာ ထွက်ပြေးခဲ့ရသည်။

ကမ္ဘောဒီးယားဝန်ကြီးချုပ် ဟွန် မာနက် က လက်မှတ်ရေးထိုးပွဲ အခမ်းအနားတွင် တိုက်ပွဲများ အဆုံးသတ်ရာတွင် ၎င်း၏ အခန်းကဏ္ဍကြောင့် ထရန့်အား နိုဘယ်လ် ငြိမ်းချမ်းရေးဆု အတွက် အမည်စာရင်း တင်သွင်းခဲ့ကြောင်း ပြောကြားထားသည်။